1322,"解説","憑依霊の種類１（サンズワ１）","Chari and Murina"," H: Yuyatu sanzua. M(Murina): Tabiya za kukala udzikugbwira, ni kukpwayusa tu, na mwiri kuluma kukala kpwidima kpwenenda. Achikala unadai uganga yaani. H: Na yuno yunahenza uganga? C: Be kpwanza ndiye muganga mubomu yuyu. H: Hata unapiga mburuga? M: Ee. Unapiga mburuga sana. Be kisha kali. Ni ya kuvoyera yakpwe. Yaani yiye ndiye mwenye uganga. C: Ndiye mwenye hando ra mupangiro. M: Ndiye ye yedziuwirizana na uganga wa kaya tahu yiye. Maana hata phapha namutengezera muvurewe pia wa kupigira mburuga, chivuga pho phenye muroi phapho. ","p'ep'o,sanzua,症状,mburuga,uganga,chivuga",1989/12/24 0:00:00
1323,"解説","憑依霊の種類２（サンズワ２）","Chari and Murina"," H: Na chikala muwele ugolomokpwa, tabiyaye muwele yindakala chidzedze? M: Tabiyaye ni ya kutsagula mwimwi mosini murio phapha, ariye ni muzima, ariye ni mukongo. Yaani una ujuzi(←ス kujua) wa kukumanya uwe u mukongo, yuno ni muzima. Na phatu ambapho kpwamba phapho phana utu usiku, na ukakala u phapho jeri. Nyozikpwa ni atsai. Yaani mufanowe ni kama elimu dunia kugundua chitu na kuchimanya ye chiika ni nyani. Yaani pho uripho. ","p'ep'o,sanzua,mburuga,kayamba",1989/12/24 0:00:00
1324,"解説","憑依霊の種類３（キツィンバカジ１）","Chari and Murina"," C: Chitsimbakazi osi ni nyo amwenga vivyo. Gara ni makokoteri tu. H: Chitsimbakazi ni mumwenga, lakini tabiyaze zi chidzedze, achikala achigbwira mutu? C: Tabiya ya chitsimbakazi? Tabiya ya chitsimbakazi ni atu a kpwayusa tu. Maana nyo anaidima kudza hata mudzini ati. H: Chitsimbakazi mwenye? C: Eee. Maana unaidima kudza na urere, na akadza pho phonze, akadza kulamusa na ukaihika. Na uchilaa, kaphana mutu. (H: Kaoneka?) C: Kpwidima kumona kamare kamare. Lakini kukulamusa unakulamusa. Una neno ambaro kpwamba unahenza umwambire, akpwambire una kpwambira kare, kundakudza chira peho mbii. Unakpwamba mino ninauka, lakini lala machero uhende hivi, uhende hivi, uhende hivi, wike chinu atu aoge. ","p'ep'o,chitsimbakazi,kpwayuka,出現,教示",1989/12/24 0:00:00
1325,"解説","憑依霊の種類４（キツィンバカジ２）","Chari and Murina"," C: Yaani kundakudza fyokpwa na tapikpwa. Yaani fyokpwa ya milatso. Nawe kuchicha mpaka wike jeri. Ha unakpwambira lakini kumona. Ndo chitsimbakazi cha mbinguni, chitsimbakazi cha ziyani. H: Na chikala ni kayambani, mutu achigolomokpwa chitsimbakazi, nikukala tabiyaye yi chidzedze? C: Achigolomokpwa chitsimbakazi, achigolomokpwa chitsimbakazi kaziye yo ni yo ya kpwaayuka. (H: Hata ko kayambani? C: Ee.) H: Unavina? C: Eee unavina maana ni atu a kpwayusa ano ukasikira chitsimbakazi cha mbinguni, chitsimbakazi cha ziyani, sambi aratu ndio ambao anaidima kukulipusa hata ukakala undaayuka. Maana chitsimbakazi ni atu ambao anapotoka kulaa dzulu. ","p'ep'o,chitsimbakazi,kayamba",1989/12/24 0:00:00
1326,"解説","憑依霊の種類５（キツィンバカジ３）","Chari and Murina"," H: Ooh. Kulaa dzulu mulunguni? C: Ndo vigbwe ziyani, maana ni malaika tu a dzulu ya mbingu. H: Na chitsimbakazi pia unahenza uganga hebu? C: Hata ni muganga sana. Ndo enye uganga wa kuzuza laika na vitsimbakazi. Chitsimbakazi ndiye adzaye na kuzuza laika, maana ndiye akutsunukaye, ukadza gbwirwa ni ukongo wa peho na chitswa. Uchendererwa mburugani... K: vitsimbakazi ni viratu vididevidide vya madondo mabomu? C: Ee. Sambi aratu achikutsunuka ndo wonapho chitswa na peho tu. Uchenda piga mburuga, unambwa ni laika. H: Kpwa vivyo chitsimbakazi na laika ni mumwenga? C: Ni mumwenga. Ye chitsimbakazi ndiye laika. ","p'ep'o,chitsimbakazi,mulungu,ziya,症状,laika,kuzuza",1989/12/24 0:00:00
1327,"解説","憑依霊の種類６（ライカ１）","Chari and Murina"," H: Na yuno wa chigulu chimwenga? Laika kana gulu mwenga? Ni laika? C: U kuko wa gulu mwenga, tsiye ambiwaye ni laika gudu, akambwa ni laika chiwete. M: U kuko laika chiwete, na laika chifofo bubu yaani. C: Laika chiwete ni yuya wa kufitisa. Ufitike chifofo chenye fulo ni faa faa. Ndiye kala na mwanangbwa wa kujeza dzuzi phano. H: Na laika mbawa? C: Laika mbawa be tsi nyo a mairo nyo. akukutsunuka be ukale wa kpwenda tu. Ndo laika mwendo. K: Kaziye ni kpwenenda tu. M: Ye mbawa be ni ye mwendo. Kaoya achikudinya mpaka ndani ya madzi. ","p'ep'o,laika,chiwete,chifofo,mbawa,mwendo,gudu",1989/12/24 0:00:00
1328,"解説","憑依霊の種類７（ライカ２）","Chari and Murina"," C: Ela chitsimbakazi be ndo laika. M: Chitsimbakazi naye achikugbwira mpaka ukakale wafigani woge ivu, Atu arere wee ufigani nikudziphaka ivu tu. C: Chitswa na peho, na phondasagala unarya ivu kpwenda tu. Ndo kuna laika tophe. Kaziyo ni kurya mitsanga kpwenda tu. Wari kurya(neg.). Ndio yaambiwayo ni laika tophe. Laika chifofo, kaziye ni kukufitisa. K: Ukakala dza mwanache wa nyuni. H: Hata kala ni mutu muzima? C: Hata kala ni mtumia. H: Kpwa vivyo phana laika chifofo na laika gudu, na laika mbawa, laika mwendo... ","p'ep'o,laika,chitsimbakazi,ivu,chitswa,peho,tophe",1989/12/24 0:00:00
1329,"解説","憑依霊の種類８（ライカ３）","Chari and Murina"," C: Kuna laika mwendo, kuna laika gudu, kuna laika chiwete, kuna laika dondo, kuna laika chifofo, kuna laika tophe ye laika nuhusi, ndiye laika chifofo, maana gosini gangombwa lakini laika nuhusi ni laika chifofo, ndiye laika muzuka. Maana ye laika muzuka, chifofo, nuhusi, ni ye mumwenga. Achikugbwira ndo kugomba kamare kamare. Lakini vituwovye ni vihahu. M: Chituwo cha madzini, cha muzukani, cha baharini. Unaidima kukala ye phapha akauka akenda tawala baharini, akachesa kuko sambi akadza oya muzukani, phatu dza hipha. Ye ulaa baharini. Sambi achikudinya baada uchere pwani ndo ambiwapho yuno una pagao wa pwani yuno. Be unayuga aganga kpwani. ","p'ep'o,laika,nuhusi,muzuka,言葉,bahari,madzi",1989/12/24 0:00:00
1330,"解説","憑依霊の種類９（ライカ４）","Chari and Murina"," K: Andakpwendadze ko baharini? M: Aendedze? Ha sambi nyo, uchidzakala unamumanyirira, unawala mihi ya pwani, fufuto za muzukani, na mihi uriyoyilavya muzukani, unamutengezera pingu, unatiya yiyatu mihi dzulu ya chiza, kokotera mutu. Udzimumala ulachuwe. Aa chikala kumumanyirira vituwovye, be uyugbwe ni hiye, hata ufe uchifufuka sambi vivi. Samba kadzanache kakala kashinda phano kadzanangbwa ka kujeza mwaka ni wanne uu. H: Rini? C: Dzuzi. Mimi naloka mumu Chinango, mwana ni mutsanga. Musipha u vivi kpwenda na go matso galola go dzulu. Be alagula ao hata achitsoka. Sambi mwanache achidza lairira chifofo chenye sambi. Ni fiti tu. Achifufuka unenda arya mavi na mitsanga. ","p'ep'o,laika,nuhusi,muzuka,bahari,madzi,治療,事例,chifofo,mavi",1989/12/24 0:00:00
1331,"解説","憑依霊の種類１０（ライカ４）","Chari and Murina"," C: Haya awale mavige manji genye. Adze asake ameye. Phapha dzuzi, vyaro vya Mwamoko. Nichimumitira chiza tu. Ni muzima. Chiza tu na ngata. K: Chiza cha? C: Chiza cha laika chifofo. H: Wari unarya mavi? C: Unarya mavi, unarya mitsanga. H: Dzakpwamba ni laika tophe? C: Ee. Ala vino ni muzima, hata sere azuzwe tu. M: Ha kona. Ye wadinywa ni ye mwanga mwenye. ","p'ep'o,laika,治療,事例,chifofo,mavi",1989/12/24 0:00:00
1332,"解説","憑依霊の種類１１（ペポコマ１）","Chari and Murina"," H: Na yuno p'ep'o k'oma wa kuzimu na p'ep'o k'oma wa ziyani, ao ni nyama a chidzedze? C: P'ep'o k'oma? P'ep'o k'oma ni ye mulungu vivyo. H: Ndiye mulungu? Ndzikala nafikiri k'oma ni mutu ariye wafa p'indi. C: P'ep'o k'oma, p'ep'o k'oma hata chikala unamufunga yo ngata, unamushonera pingu ya p'ep'o k'oma, kisha uhumira yo ndonga ya mulungu. Ye ni, ni mwamunyika. H: Kpwa vivyo p'ep'o k'oma na mulungu, hata magbwirige ni sawa? C: Ni mamwenga. Yaani ni ye mumwenga. Yaani ni mutu achikala mubomu karicha kuvyala ana. Na ni mutu mumwenga. Lakini p'ep'o k'oma ni ye mulungu hata yo pinguye, kisha yo pinguye kisha uyitengeza na ndonga ya mulungu. H: Kpwa vivyo tsi k'oma ya mutu ariye wafa pindi? ","p'ep'o k'oma,kuzimu,ndonga,mulungu",1989/12/24 0:00:00
1333,"解説","憑依霊の種類１２（ペポコマ２）","Chari and Murina"," C: Maana achikala yuyatu mwana ugbwirikana, ugbwirwa ni ukongo uratu wa p'ep'o k'oma, undazizima mumu, dzakpwamba umwagirwa barafu. Na mumu maganjani mumu. Na mwiri u moho kpwenda tu, na kuhenza kulala kpwenda sambi, akale wa tikitiki kpwenda, botswa kulala kpwenda tu. Hata uchidza mushonora yo pingu ya p'ep'o k'oma, haya unaphola. H: P'ep'o k'oma unagbwira mwana? Tsi mutu muzima, kpwani? C: Hata ye mutu muzima. Kisha uchikala udzipatikana na yiye, unavunzika vunzika chila chilungo tu. Phondakala hata kala unanyotola mutsunga unakoka. Ukakala unasaga unakoka. Hata kala u warini, unakoka. Kpwa vivyo ye unagbwira hata mutu muzima. Hata dza mimi kare phapha. Kisha unaidima kuniotsanya phapha hata mutu unahenza mburuga mino nahenza kulala kpwenda tu. Hata ukashindwa ni kupiga mburuga. ","p'ep'o k'oma,症状,睡眠,眠気",1989/12/24 0:00:00
1334,"解説","憑依霊の種類１３（ペポコマ３）","Chari and Murina"," H: Ye p'ep'o k'oma, magbwirige ni kuhenza kulala kpwenda? C: Ee. Kaziye ni kulala kpwenda. M: Kana wema udzo. Wemawe ni wa usingizi. C: Sambi unaidima kukuvunza vunza mwiri, ukakala ni kpwidima hata kuunuka. Maana mwiri wosi unaluma, matso kagafenuka, unasikira kukoka kpwenda tu. Usingizio kawuka. H: Oh. Ni p'ep'o k'oma, dzakpwamba ni lufu. C: Ndo aihiwe p'ep'o k'oma wa kuzimu sambi. Hata vivi chikala unamulagula, mpaka utsakule munyolo. Ura munyolo kuumanya? H: Naumanya. C: Ura utsimbwao ukalowerwa. Ha sambi mo pinguni unatiya uratu. Yaani unakala kuzimu. ","p'ep'o k'oma,症状,睡眠,chilungo,munyolo",1989/12/24 0:00:00
1335,"解説","憑依霊の種類１４（ペポコマ４）","Chari and Murina"," H: Na chikala kayamba richipigbwa, tabiyaze zi chidzedze ye p'ep'o k'oma? C: Chikala rindapigbwa, undanza kulala kpwanza. H: Hata kayambani? C: Ee. Kpwanza chikala uloka yiye, unapiga ro kayamba, ye urere. Mupige chila nyama, ye urere, hata mpaka upigirwe yiye, ndo uvine. Haya achivina yiye, hata achimala, haya ndo unaphisa ayae sambi. Ala achiloka yiye kakudza nyama munjine. H: Kaziye ni ya kulala kpwenda tu. C: Ni kulala kpwenda tu, kona hata unaihiwa mwakulala. H: Ndiro dzinare rinjine? Mwakulala. M: Kisha ahadzwe ni p'ep'o k'oma, ndiye mwakulala. C: Ye ulala be dzulu ya maingu. Anjine achimba amba ulala dzulu ya uriri. Haya. ","p'ep'o k'oma,kayamba,kulala,mwakulala",1989/12/24 0:00:00
1336,"解説","憑依霊の種類１５（ゴジャマ１）","Chari and Murina"," (talking about gojama) K: Maana ye mutu unaidima kukpwiha na dzinaro. Kalimbo, yoo. Hata kala uwe kumumanya, ye unamanya dzinaro unaidima kukpwiha akakpwamba Kalimbo! Yoo. Ha nitariza phapho udze unipe sigara au tumbaku. M(Murina): Na achikala unakuvuguza, ni wende ukachire na mihini, uphulule makodza manji genye, ugamwage pho njirani. Haya usonge kpwenda mbere. Uchifika dza pho steji, unafatsula nyasi, unazibita, unanza kahiri mairo. K: Ala uchenda vivi tu, unakugbwira sambi. Maana ye achidza mpaka agbwire go makodza? M: Kachira phapha una tara kare phapha. Unagatara gosi hata tsee. Ni mia mbiri, mia mbiri. Elfu mwenga, ni elufu mwenga. Achidzaona vinjine unatara kahiri. Unawala yiyatu hesabu ya nyasi tu. ","p'ep'o,gojama,遭遇,習性,数え上げ",1989/12/24 0:00:00
1337,"解説","憑依霊の種類１６（ゴジャマ２）","Chari and Murina"," M: Maana chikala udzikona mumwenga, unakazana. Achidzaona makodza ndulu nzima, unatara go makodza, hata achidzagapata ni magana matsano, ni mahandahu, unamanya ooh nindarya hata nimvune, kumba ano atu ni anji. Sambi ukazana kahiri kabisa kpwa akale undakudza atekeza. Achidzafika phana tsumbi ya nyasi. Kachira unagolosa magulu hipho sambi. Be hesabu yinavuma hipho. Apige hesabu hata amale. Amanye ni hesabu nyingaphi, aanze sambi. Haya chikala unahenza umwidime mupigire visinde vya jumula, vibomu vibomu. Umumanye kuko uchere kutara, uteme kare dzisinde ubite wuuke mairo. Chidzako ukateme dzisinde bomu renye ubite, aa udzimwidima nawe kadza kuku. Unatara unahesabu achimala unamanya ano atu be ano atu andakup'enda nolaga, maana akala anji muno. C: Na ye chakuryache ni nyuchi tu bahi. M: Ee ni nyuchi tu. ","p'ep'o,gojama,hesabu,tara,遭遇,習性,数え上げ,食物,nyuchi,twazi",1989/12/24 0:00:00
1338,"解説","憑依霊の種類１７（ゴジャマ３）","Chari and Murina"," H: Chakuryache ni nyuchi tu. Kpwani karya mutu? M: Unarya mutu mba. K: Chakuryache ni nyuchi tu na twazi. M: Ni muii sana nyama yiye. H: Lakini dzina ra p'ep'o vivyo. M: Ee. Ni dzina ra p'ep'o vivyo. H: Na magbwirige? M: Magbwirige ni ga kuhenda kurya anache tu. Kurya atu. H: Uchigbwirwa ni ye gojama, una chere ya kurya atu? K: Hata uchigbwirwa ni gojama, ni kukala atu anachimbira. M: Enye ana atsanga ni kukala anachimbira sana. Na ukamuricha unamurya jeri. K: Maana una nguruma hwoo. ","p'ep'o,gojama,食物,nyuchi,人肉,症状,子供,kayamba",1989/12/24 0:00:00
1339,"解説","憑依霊の種類１８（ゴジャマ４）","Chari and Murina"," M: Unamuluma, akamulavya uhumbo, na akamurya jeri. Hata mimi mumwenga nakudza mup'unga unahenza arye mwanache. H: Kpwa vivyo, uchigbwirwa ni Gojama, undakala na chere ya kurya atu jeri. M: Eee. Sambi ni ukale una ng'onzi. Uchimupa ng'onzi tu udzimumala. H: Haya. Uchihewa ng'onzi undamvuna? Na chikala kayamba rinapigbwa, unavina chidzedze? M: Unavina kare na tsokare phapha(肩にかついで). Una chitsoka phapha cha kutemera twazi. H: Katema atu? M: Unatema mba. Ni hatari yaani una luk'ombe ra phapha. H: Hata kayambani? M: Kayambani ndipho ahenderwapho chitsoka chenye sambi, cha kuvinira. ","p'ep'o,gojama,食物,人肉,子供,kayamba,ng'onzi,羊,斧",1989/12/24 0:00:00
1340,"解説","憑依霊の種類１９（ゴジャマ５）","Chari and Murina"," H: Lakini katema atu. M: Unatema. Ni ukale uwe muganga u phephi. H: Mpaka mangui gachimbire? M: Agbwirane na yuyatu muganga. Yaani chikala una yuyatu muganga, upata musena. Sambi undakala unaongozwa ni yuyatu muganga mo chitswani. Sambi uwe unamona ni yiye kumba siye. Ukala ukudzirirwa ni ilimu ya yuyatu sambi. ","p'ep'o,gojama,人肉,kayamba,治療,呪医,交渉",1989/12/24 0:00:00
1341,"解説","憑依霊の種類２０（ムペンバ１）","Chari and Murina"," H: Ye unahenza nyama ya atu, lakini kahewa kayambani. Unahewa ng'onzi tu, na kisha unamvuna? M: Ni dza viratu mupemba mba. Mupemba chikala uloka, unahenza damu ya mutu. Kisha be akulumire meno jeri jeri kukala nahenza nahenza. Sambi utsiphomufanyira bidii ya kumulemba lemba, unaidima kurya mutu. Unaidima kutsunuka mutu dza vivi kare. Be akanza kumulola yiye tu, hata uchidza musikira unaheruka naye mutu kura naye unagbwa. Ni kukala udzimunyonya yiyatu damu. Kpwa vivyo, ni ukale una mbuzi wa kundu phapho. H: Ooh. Uchilolwa ni yuyatu mupemba unagbwa? M: Chikala damuyo ni mbidzo kpwakpwe, unaidima kukuhatsira. Hebu uwe muganga ukakala kumwidima akakurya uwe muganga. Maana ni kondo yakpwe. ","p'ep'o,gojama,mupemba,人肉,血,代用,山羊,交渉,闘争,呪医",1989/12/24 0:00:00
1342,"解説","憑依霊の種類２１（ムペンバ２）","Chari and Murina"," M: Ni ye wakpwe na ye wako apigane. Hata achishindwa ye wa mukongo, ha udzimwidima unamulagula. Ala achishindwa ye wako, wenda afa we muganga. Umuriche vivyo ye atarize fundi munzio kahiri vivyo, ye ambaye undakudza tengeza. Achimwidima bahatiye. Kamwidimire ariwe vivyo dza uwe. Ndo ukala jine sambi. H: Ye muganga? M: Yiye shetani. Ndiphousikirapho kpwamba ooh una jine wa chipemba? H: Ni nyama mukali sana? M: Eee. Kafaa kabisa. ","p'ep'o,mupemba,治療,交渉,闘争,呪医,jine",1989/12/24 0:00:00